هدر اصلی
1389/08/01 18:58:00
سرویس فرهنگی
به زودی و برای نخستین بار

کتابخانه مجلس تاریخ زمین بهارستان را منتشر می‌کند

**کتاب تاریخ مجموعه‌ ساختمان‌های مجلس در مجموعه بهارستان به زودی از سوی کتابخانه مجلس شورای اسلامی منتشر می شود.

"حسن باستانی راد" عضو هیأت علمی دانشگاه شهید بهشتی  و مولف کتاب بهارستان(تاریخ مجموعه ساختمان های مجلس در مجموعه بهارستان) که قرار است به زودی از سوی کتابخانه مجلس شورای اسلامی منتشر شود، گفت: این کتاب 7 فصل دارد و به تاریخ زمین بهارستان و تغییر و تحولات آن در طول تاریخ می پردازد.

وی ادامه داد: بخش مقدماتی کتاب به جایگاه بهارستان در شهر تهران اشاره دارد که بر اساس موقعیت‌های تاریخی تنظیم شده است، از نخستین نشانه‌هایی که ما درباره بهارستان داریم تا زمانی که به مجلس تبدیل می‌شود، اینکه بهارستان چه جایگاهی در شهر تهران داشته و در چه قسمت‌هایی از شهر قرار می‌گرفته است، در این فصل بررسی شده است.

باستانی تصریح کرد: فصل نخست کتاب به زمین و باغ بهارستان در پهنه شهر تهران پرداخته است، که این خود به چند زیر موضوع تقسیم می‌شود، از جمله پیشینه نام بهارستان که مدتی در پیوند با باغ نگارستان خوانده می‌‌شده است؛ گاهی هم از زمین‌های باغ سردار به شمار می‌آمده بررسی شده است، این باغ‌ها سرانجام به میرزا حسین خان سپهسالار می‌رسد و سپهسالار این ساختمان قدیمی مجلس، مسجد و مدرسه سپهسالار را می‌سازد. به‌همین مناسبت بیوگرافی کوتاهی درباره سپهسالار در این بخش از فصل نخست ذکر شده است.

این دکترای تاریخ افزود: در پیشینه تاریخی زمین بهارستان، بهارستان را در تهران نقشه‌یابی کرده‌ایم و به مالکان آن پرداخته‌ایم سپس به میدان و محله بهارستان و سابقه آن در تاریخ اشاراتی شده است.

این محقق با بیان این مطلب که فصل دوم به سازه‌ها و یادمان های معماری پرداخته است، گفت: بخشی از آن طراحان و معماران بهارستان نام دارد و منظور همان مجموعه خانه، مسجد و مدرسه سپهسالار است که یک به یک یادمان‌های معماری در این فصل توضیح داده شده است.

وی اظهار کرد: در این فصل به هزینه‌ها و مخارج این مجموعه اشاره شده است، بخشی به ساختمان عزیزیه که نوعی تلاقی معماری ایران و فرنگی را تداعی می‌کند پرداخته و بخشی دیگر ساختمان‌های مجلس که در چند دوره تغییر و تحولات دارد از جمله کتابخانه که ابتدا در عمارت قدیمی بود و بعداً ارباب کیخسرو کتابخانه شماره 2 را ساخت، را بررسی می‌کند.

باستانی اهدای کتاب، نظام نامه کتابخانه و مدیریت کتابخانه را از  دیگر مواردی دانست که در این کتاب بررسی شده است. و گفت: آخرین بخش فصل دوم مسجد و مدرسه سپهسالار است که هم به وقف نامه آن اشاره شده و هم به ویژگی‌های معماری و ظاهری و هم به ویژگی‌های دیگر پرداخته شده است.

وی بیان کرد: از فصل سوم پیوند بین ساختمان با نهاد قانون گذاری شروع می شود که عنوانش «مشروطه خواهی و مجلس در بهارستان» نام دارد که چون در پیوند با مسائل سیاسی است ما تنها به مسائل سیاسی تأثیر گذار بر این ساختمان اشاره کرده ایم. بخش نخست این فصل مجلس شورای ملی است که به پیشینه تاریخی مجلس در ایران می پردازد؛ بخش دوم روند شکل گیری مجلس از کاخ گلستان و مدرسه نظام تا باغ بهارستان است. بخش سوم به اینکه بهارستان خاستگاه نخستین تجربه پارلمانی در ایران می شود، اشارتی دارد، هم‌چنین در این فصل به ماجرای وقف‌نامه امضا شده میان وراث سپهسالار و  نمایندگان مجلس پس از ناصرالدین شاه اشاره شده است.

این استاد دانشگاه گفت: در فصل چهارم که «یوم التوپ در بهارستان» نام دارد، به جدال باغ شاه و باغ بهارستان و ویرانی مجلس، بازساری پس از آن و تلاش‌هایی که برای بازسازی آن ارباب کیخسرو انجام داد، پرداخته ام و در فصل پنجم قانون گذاری در مجلس دنبال می شود و به ماجرای آتش‌سوزی مجلس در دوره رضا شاه و تغییر و تحولی بزرگی که پس از آن در کالبد مجموعه بهارستان رخ می دهد اشاره می‌شود، هم‌چنین قانونگذاری در دوره های دوم، سوم، چهارم و پنجم نیز در این فصل در کنار ماجرای تغییر سلطنت و دوره‌هایی از فترت قانون گذاری که پیش می آید، بررسی شده است.

وی ادامه داد: فصل ششم مهمترین رویدادهای سیاسی اجتماعی مجلس در پیوند با نهضت ملی شدن نفت را بیان می‌کند و به پیوند بهارستان به عنوان مرکز اجتماعات و جماعات و رویدادها با این وقایع اشاره می‌کند، پس از آن نیز ماجرای نفت و واپسین چهره کالبدی بهارستان در دوره پهلوی بیان می‌شود، در فصل هفتم  نیز به بهارستان پس از انقلاب اسلامی اشاره می کنیم.

باستانی با بیان این مطلب که نسخه ابتدایی این اثر در سال 82 تحریر شده است، گفت: در آن سال ها من به اسناد مهمی که در این رابطه در کتابخانه مجلس وجود داشت دسترسی نداشتم اما با تغییر مدیریت کتابخانه مجلس و ریاست دکتر جعفریان و فراهم شدن سهولت دسترسی به اسناد بازتعریف اساسی در تألیف این کتاب انجام دادم و از ابتدا به نوشتن پرداختم.

اخبار برگزیده
ارسال نظر
 
نام کامل :
ایمیل :
متن :
تعداد کاراکتر 0 از 4000

آخرین اخبار
Powerd By : Tasvirnet